Meer informatie over achtergrond en betekenis van de Matthäus-Passion.

Locatie,                         Cultuurkoepel Heiloo.

Datum/aanvang,             Zaterdag 1 april, 19.00 uur. De zaal is open vanaf 18.00 uur. De verwachte eindtijd is 22.30 uur.

Entreekaarten,               Inclusief tekstboekje 37,50 euro, bestellen via, www.oratoriumkoorheiloo.nl

Jongeren,                      Tot en met 23 jaar 17,50 euro en tot 13 jaar 10 euro.

Direct verkoop,               Via leden van het koor.

Kaarten bestellen kan via de website van Het Oratoriumkoor Heiloo. www.oratoriumkoorheiloo.nl

Voor Bach was ook de belevingswaarde van belang

In tegenstelling tot de meer reguliere uitvoeringspraktijk zal deze door het Oratoriumkoor Heiloo uit te voeren Matthäus-Passion vooral een intiem karakter dragen, passend bij de sfeer van de Koepelzaal. Dit maakt dat de luisteraar actief betrokken raakt bij de uitvoering. De nadruk zal liggen op de details in tegenstelling tot het vaak gebruikelijke groots etaleren van dit wereldberoemde werk. De uitdaging schuilt in het zo dicht mogelijk blijven bij de oorspronkelijke partituur, zoals Bach bedoelde in zijn finale versie van 1736.

Het koorwerk behoort tot de meest ontroerende uitingen van het lijdensverhaal van Jezus-Christus. Vanaf de eerste noten tot aan het adembenemende slotkoor heeft Bach door het spelen met getallen en harmonisaties de complete partituur geladen met talrijke subtiele en symbolische verwijzingen naar de woorden van het evangelie volgens Matteüs. Het geheim van het koorwerk is dat Bach de emotie van het lijdensverhaal heel dichtbij weet te brengen. Niet alleen de diepte van het lijden telt, maar ook de vreugde van verlossing en opstanding.

Het verhaal dat nog steeds actueel is

Een uitvoering van de Matthäus-Passion door het Oratoriumkoor Heiloo, in samenwerking met het Barokorkest Capella Maria Barbera, is inmiddels een traditie op zich. Koor en orkest hebben ervaring in samenwerking, wat ruimte geeft voor detaillering en expressie.

Toch is elke beschouwing over bezetting of benadering bijzaak vergeleken met de zeggingskracht van Bach’s meesterwerk over het lijden en sterven van Jezus-Christus. Het aangrijpende openings- en slotkoor, Erbarme dich, Aus Liebe will mein Heiland, Komm süβes Kreuz of Mache dich mein Herze rein, het zijn maar enkele van de koren en aria’s waardoor velen elk jaar weer uitkijken naar uitvoering van de Matthäus.

Uitvoering met solistische medewerking van:

Sopraan                Nanette Mans     

Alt                          Anne-Marieke Evers

Bas                        Ronald Dijkstra (Christus)

Bariton                  Florian Just

Tenor                     Martin logar (Evangelist)

De uitvoering staat onder leiding van dirigent Paul Waerts

Met barokorkest ‘Capella Maria Barbara’, gespecialiseerd in bespelen van authentieke barokinstrumenten.

Nog extra achtergrond informatie

Dirigent Paul Waerts over de opbouw van de geniale en aangrijpende muziek.

“De Matthäus-Passion is compositorisch een werk om heel erg van te genieten: de beide koren zijn prachtig, eenzelfde koraalmelodie wordt heel knap op verschillende wijze geharmoniseerd en de aria’s zijn stuk voor stuk van een grote schoonheid en zeggingskracht”, aldus de dirigent Paul Waerts.

De opbouw

Eerst even naar de basis. Hoe zit de Matthäus in elkaar? De basistekst is het evangelie van Mattheüs. Dat wordt verteld door de verteller, de evangelist. Op het moment dat er in de evangelietekst mensen aan het woord komen, zingen de solisten, zoals Jezus, Petrus en Pilates. Die zogeheten ‘recitatieven’ worden afgewisseld met koralen, aria’s en koorgedeelten. De koralen zijn kerkliederen die in de tijd van Bach al honderd jaar bestonden en die dus bekend waren bij zijn luisteraars. De aria’s zijn vrije teksten en die zoomen in op de gevoelens die een bepaalde gebeurtenis in de tekst oproept. De koorgedeelten tenslotte geven van een afstandje commentaar op de gebeurtenissen. Bijzonder aan de Matthäus-Passion is de dubbelkorigheid. Het eerste koor is onderdeel van de gebeurtenissen en zo staat het tweede koor eigenlijk voor de samenleving en maatschappij van alle tijden.

Een duidelijk verhaal vertellen

Volgens dirigent Paul Waerts zit de kracht van de Matthäus-Passion in twee aspecten. “Ten eerste in het universele verhaal: het evangelie van Matteüs richt de schijnwerper op menselijke gevoelens als spijt, wroeging en hoop. Dat is een verschil met het evangelie van Johannes, dat centraal staat in de Johannes Passion. Daarin is Jezus meer de koning die boven de mensen staat, de heerser, de standvastige. In het verhaal van Mattheüs is juist meer ruimte voor reflectie en twijfel. Laat de beker aan mij voorbij gaan; daar zit heel veel kwetsbaarheid in. Of denk aan de scène waarin Petrus Jezus verloochent. Daarna volgt de beroemde aria ‘Erbarme dich’. Daarin klinkt spijt, het gevoel van tekortschieten. Dat gevoel is op dat moment van toepassing op Petrus, maar is ook heel herkenbaar voor ons als luisteraars.”

Het boetseren van schoonheid en zeggingskracht

Ten tweede zit de kracht van de Matthäus in de muziek, denkt Paul. “Ook mensen die geen Duits verstaan, of het hele verhaal niet kennen, worden geraakt door de muziek. De aria ‘Erbarme dich’ is daar opnieuw een voorbeeld van. Bach heeft het gevoel van spijt en tekortschieten willen verklanken door voor een specifieke toonsoort -b-klein – en maatsoort – 12/8 – te kiezen. Die maatsoort is heel pastoraal en wiegend, als een soort troostend gebaar. Ook als je niet muzikaal geschoold bent, komt dat gevoel over. Daar is Bach echt een meester in.”

Prettig idee dat we in deze dominant materialistische wereld ook het gevoel nog een plek kunnen geven. Koorvereniging Oratoriumkoor Heiloo ziet het als haar missie daar vorm en inhoud aan te geven.